Onjuist spatiegebruik. Mét een leuke test!

samenstellingenHoewel ik ongetwijfeld een meer dan gemiddelde zeikerd ben op taalgebied, erger ik me de laatste tijd groen en geel aan de trend om samenstellingen los te schrijven.

Natuurlijk: een taal ontwikkelt zich. En met al die leenwoorden die in het Engels wel als aparte woorden geschreven worden, wordt het er ook niet makkelijker op.

Maar toch. Ik zie zelfs regelmatig vakgenoten die communicatie <spatie> adviseur, of content<spatie>manager zijn. Zouden die mensen ook op een bureau<spatie>stoel zitten of uit een koffie<spatie>kopje drinken?

In trainingen gebruik ik vaak leuke voorbeelden die meer tot de verbeelding spreken. Wie is er bijvoorbeeld naakt bij een cursus naakt<spatie>schilderen? Het model of jij als cursist?

Op de site Signalering Onjuist Spatiegebruik vind je nog veel meer leuke voorbeelden. Je kunt er ook een spatietoets doen om te zien of je een spatiesukkel of een spatiemeester bent.

Wat zijn samenstellingen ook alweer?

Volgens Onze Taal is een samenstelling een combinatie van woorden die een eenheid vormt en aan elkaar wordt geschreven. In het Nederlands kun je ontelbaar veel samenstellingen maken. Zo kun je uit rug en zak rugzak vormen, en dan kun je verdergaan met rugzaktoerisme enrugzaktoerismebranche, en ook lichtgewichtrugzaklichtgewichtrugzakbranche, enz. enz. zijn mogelijk. Op deze pagina staan nog veel meer voorbeelden.

Wanneer gaat het fout?

Dat je rug en zak aaneenschrijft tot rugzak, dat snappen de meeste mensen wel. Al kreeg ik gisteren ook een tekst onder ogen waarin het ging om een expert rol.

Het wordt vaak pas lastig als een samenstelling uit meer dan twee delen bestaat. Denk aan vloeibarestikstoftank. In dit geval bestaat de samenstelling uit drie delen: vloeibare – stikstof – tank. Stikstof bewaar je natuurlijk niet in een vloeibare tank. Dus is het vloeibarestikstoftank.

Of wat te denken van langeafstandsloper of Mexicaansegriepprik? In deze gevallen slaat het eerste deel (resp. lange en Mexicaanse) alleen op het tweede deel (resp. afstand en griep) en niet op het tweede en derde deel samen. De afstandsloper is immers niet lang (nou ja, misschien ook wel maar daar gaat het hier niet om). En de griepprik is ook niet Mexicaans. Ook hier geldt dus de regel: alles aaneenschrijven.

En om het allemaal nog een beetje lastiger te maken: rodewijnglazen zijn iets anders dan rode wijnglazen. En vollemelkpakken hoeven niet per se volle melkpakken te zijn.

Een reactie op “Onjuist spatiegebruik. Mét een leuke test!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *